In dit artikel wil ik met behulp van octrooien vanuit een macroperspectief kijken naar de stand van technologische ontwikkeling wereldwijd.
De Wereldorganisatie voor de Intellectuele Eigendom (WIPO) publiceerde vorig jaar World Intellectual Property Indicators 2025. Dit omvangrijke rapport bevat wereldwijde octrooigegevens over 2024. Ik heb de punten die mij het meest opvielen eruit gelicht en samengevat.
📈 Totaal aantal aanvragen
Wereldwijd werden in 2024 3,7 miljoen octrooiaanvragen ingediend. Dat is 4,9% meer dan een jaar eerder: de snelste groei sinds 2018 en de vijfde jaarlijkse stijging op rij. Op langere termijn is het aantal in de veertien jaar sinds 2010, toen het om ongeveer 2 miljoen ging, bijna verdubbeld.
Interessant is het verschil tussen de trends bij aanvragen door ingezetenen en niet-ingezetenen. Van de 3,7 miljoen aanvragen in 2024 waren er 2,7 miljoen (72,6%) resident filings: aanvragen die aanvragers in hun eigen land indienden. Die groeiden met 6,8%, het hoogste percentage sinds 2016, veel sneller dan non-resident filings in andere landen. Dit wijst erop dat innovatie steeds meer gericht raakt op het eerst veiligstellen van rechten in het eigen land.
Dit komt echter ook voort uit China’s overweldigende aantal octrooiaanvragen, dat de laatste tijd bijzonder sterk is toegenomen:
Op de invloed van China op de wereldwijde aanvraagtrends kom ik hieronder terug.
🌏 Aanvragen per land
Van 1883 tot in de jaren zestig had de Verenigde Staten onafgebroken het grootste octrooibureau ter wereld. Japan haalde de VS in 1968 in, gevolgd door China in 2011. Nu staat China met grote voorsprong bovenaan.
Per continent zijn Aziatische octrooibureaus goed voor 70,1% van alle aanvragen wereldwijd, tegenover 60% tien jaar eerder: ongeveer 10 procentpunten meer. Het aandeel van Noord-Amerika daalde daarentegen van 22,9% naar 17,1%, dat van Europa van 12,9% naar 9,7%. Wereldwijde octrooiactiviteit concentreert zich dus snel in een beperkt aantal Aziatische centra.
De vijf grootste octrooibureaus — China, de Verenigde Staten, Japan, Zuid-Korea en Europa — vertegenwoordigen nog steeds een overweldigende meerderheid van 85,5% van het wereldtotaal.
🗺️ Nationale aanvraagpatronen
Hetzelfde woord, “aanvraag”, kan per land heel verschillende patronen beschrijven. Laten we, zoals aangekondigd, beginnen bij China.
China: Met 1,8 miljoen aanvragen in 2024, oftewel 49,1% van het wereldtotaal, staat het land overtuigend eerste. Maar het aandeel buitenlandse aanvragen is met 6,9% uitzonderlijk laag, wat wijst op een sterk binnenlandse gerichtheid. Van de octrooien van Chinese oorsprong betreft 96,7% daadwerkelijk een single-office-aanvraag, ingediend in slechts één land.
Verenigde Staten: Hoewel tweede in het totale aantal aanvragen, blijven de VS wereldwijd eerste in aanvragen in het buitenland, met ongeveer 230.000. Zo behouden ze invloed via internationale dekking.
Dit vind ik het opvallendste onderdeel van deze indicatoren. China is goed voor ongeveer 70% van alle octrooifamilies wereldwijd — unieke uitvindingen nadat dubbeltellingen zijn verwijderd — maar staat slechts derde bij op het buitenland gerichte families die in meerdere landen zijn aangevraagd. Daar zijn de Verenigde Staten duidelijk nummer één.
China bouwt dus invloed op door op grote schaal rechten in eigen land vast te leggen, terwijl de Verenigde Staten inzetten op brede geografische dekking. Hun keuzes lopen duidelijk uiteen: China kiest voor volume, de VS voor dekking.
Andere opvallende landen zijn:
India: Een groei van 19,1%, met maar liefst zes opeenvolgende jaren van dubbelcijferige groei, duidt op een nieuwe octrooimacht in opkomst. Ook Türkiye en Finland blijven dubbelcijferige stijgingen boeken.
Nederland, Zweden en Zwitserland: Zij hanteren een multi-office-strategie en dienen meer dan 70% van hun octrooien in minstens twee landen in.
💻 Verdeling naar technologiegebied
Naast regio’s en landen kijken we ook naar technologiegebieden. Het gaat hier om 2023, het recentste jaar met volledige gegevens vanwege het tijdsverschil tussen indiening en publicatie.
Bij verdeling van de wereldwijde aanvragen naar technologiegebied staat computertechnologie met 13,2% overtuigend bovenaan. Daarna volgen elektrische machines en energie (7,2%), meetapparatuur (6,2%), digitale communicatie (5,8%) en medische technologie (4,9%).
Het gezamenlijke aandeel van deze vijf gebieden steeg van 29,4% in 2013 naar 37,4% in 2023, waarbij computertechnologie het grootste deel van de stijging voor haar rekening nam. Aanvragen op dit gebied namen in tien jaar toe van ongeveer 170.000 tot 450.000, ruim een factor 2,6. De gemiddelde jaarlijkse groei van 10,3% was volgens WIPO de enige dubbelcijferige groei binnen de tien grootste technologiegebieden.
Een globaal overzicht van de specialisatie van landen per technologiegebied ziet er als volgt uit:
China en de Verenigde Staten zijn sterk in computertechnologie. Zweden springt er vooral uit in digitale communicatie, gevolgd door Zuid-Korea, India en de Verenigde Staten. Duitsland, Japan en Zuid-Korea zijn sterk in elektrische machines en energie; Israël, Europa — waaronder Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk — en de Verenigde Staten in medische technologie en farmaceutica; en Europese landen als Frankrijk, Duitsland en Italië in vervoer.
Kort gezegd is Europa gespecialiseerd in vervoer, terwijl Azië en de Verenigde Staten sterk zijn in computers en digitale communicatie. Zuid-Korea komt voor bij zowel digitale communicatie als elektriciteit en energie.
🧭 Tot slot
Na het doornemen van het rapport over octrooi-indicatoren wil ik mijn indrukken op een rij zetten.
Allereerst is het contrast tussen China’s volume en de Amerikaanse dekking scherp. Dat 96,7% van de octrooien van Chinese oorsprong single-office-aanvragen in slechts één land betreft, illustreert het model van grootschalige binnenlandse rechtenbescherming. De Verenigde Staten behouden daarentegen invloed via een breed netwerk van rechten in meerdere landen.
Ook de opmars van opkomende landen als India en Türkiye valt op. Voor technologie en industrie betekent dit nieuwe concurrenten; voor de octrooibranche zijn het tegelijk markten die zich openen.
Daarom kom ik tot de volgende conclusie: toekomstige analyses van nationale en sectorale octrooistrategieën zouden minder moeten draaien om hoeveel aanvragen er worden ingediend, en meer om welke technologieën worden beschermd en over welke landen het rechtennetwerk wordt uitgespreid. De indicatoren in dit rapport lijken al in die richting te wijzen.
“De wereld door octrooien” wordt een reeks. In de volgende afleveringen zal ik specifieke technologieën één voor één verder uitdiepen — waaronder kwantumtechnologie, kankerbehandeling en ruimtevaarttechnologie.
#TussenRegelsEnTechnologie #Octrooitrends #WIPO #WereldwijdeInnovatie #IEStrategie #AziatischeInnovatie